RaboResearch - Economisch Onderzoek

Geen lastenverlichting voor bedrijven, maar kabinet voert wel klassieke economische wijsheid uit

Economisch commentaar

Delen:

Naar dossierpagina Regeerakkoord Rutte-III

  • Het kabinet gaat winst minder zwaar belasten
  • Vervuilen en schulden aangaan wordt juist duurder, waarmee er voor bedrijven een duidelijker prijskaartje komt te hangen aan negatieve externe effecten
  • Het lage btw-tarief gaat omhoog van 6 procent naar 9 procent
  • Lastenverlichting voor huishoudens verzacht het effect van de verhoging van het btw-tarief

Volgens het regeerakkoord komt het nieuwe kabinet met “lastenverlichting voor [..] bedrijven die Nederland de afgelopen jaren door de crisis hebben geholpen”. Een van de meest opvallende punten uit het regeerakkoord is dan ook een forse verlaging van de vennootschapsbelasting. Het tarief voor de eerste 250.000 euro gaat in stapjes omlaag van 20 procent naar 16 procent. De tweede schijf gaat van 25 procent naar 21 procent. Vanaf 2021 betalen bedrijven daarmee 3,3 miljard euro minder winstbelasting.

Een andere grote klapper is het (gedeeltelijk) afschaffen van de dividendbelasting. Dat kost de staat jaarlijks 1,4 miljard euro. In de praktijk hebben voornamelijk internationale beleggers in Nederland hier voordeel van, wat buitenlandse investeringen in Nederland zou moeten aanjagen. Nederlandse aandeelhouders konden de ingehouden dividendbelasting al bij de fiscus terugvragen.

Gaan bedrijven er door de verlaging van de winstbelasting op vooruit? Dat dan weer niet. Netto betalen bedrijven in 2021 100 miljoen meer belasting dan nu. Dat komt onder andere doordat het kabinet de verliesverrekening gaat versoberen. Ook wordt de renteaftrek ingeperkt, waardoor financiering met vreemd vermogen minder aantrekkelijk wordt[1]. Daarnaast gaat het effectief belastingtarief met betrekking tot de innovatiebox omhoog en moeten bedrijven betalen voor een verlenging van het recht op partnerverlof bij geboorte. Verder wordt de expatregeling versoberd, waardoor buitenlandse werknemers vijf in plaats van acht jaar belastingvoordeel genieten. Tot slot komt het kabinet met verschillende vergroeningsmaatregelen. Zo betalen bedrijven bijvoorbeeld een (oplopende) minimumprijs voor elektriciteitsopwekking.

Enkele van deze lastenverzwaringen werken goed economisch gedrag in de hand. Het kabinet hangt een prijskaartje aan de negatieve externe effecten van zaken zoals milieuvervuiling en overmatige schuldfinanciering.[2]

Door het inperken van de renteaftrek wordt de fiscale bevoordeling van vreemd vermogen verminderd.[3] Hierdoor wordt financieren met eigen vermogen fiscaal aantrekkelijker. De daardoor verkregen hogere buffers zijn goed voor de schokbestendigheid van de Nederlandse economie.

De extra vergroeningsmaatregelen zorgen ervoor dat verdere verduurzaming wordt beloond. En dat is weer belangrijk om de klimaatdoelen van Parijs te halen. 

Lastenverlichting huishoudens compenseert hoger btw-tarief

Een laatste lastenmaatregel waar het bedrijfsleven mee te maken krijgt is de verhoging van het lage btw-tarief van 6 procent naar 9 procent. Deze maatregel treft vooral huishoudens, maar ook bedrijven betalen een deel van de rekening. Zonder verdere maatregelen heeft de verhoging namelijk een negatief effect op de consumptie. Tegenover de btw-verhoging staat echter een forse lastenverlichting voor huishoudens. Dit jaagt de binnenlandse bestedingen aan, waardoor de consumptie uiteindelijk toch hoger uitkomt.

Het is daarbij ook economisch efficiënter als de twee btw-tarieven dichterbij elkaar liggen. Een apart tarief verstoort inkoopbeslissingen en leidt tot een arbitraire indeling van goederen en diensten in het lage of hoge tarief. Uiteindelijk helpt het hogere btw-tarief bedrijven om efficiënter te opereren.

Voetnoten

[1] Met deze maatregel voert het kabinet onder andere de Europese ATA-richtlijn uit.

[2] Dit zijn zogeheten Pigouviaanse belastingen

[3] Hierbij denken wij overigens dat een additionele aftrek voor eigen vermogen een betere manier is om vreemd en eigen vermogen meer gelijk te behandelen.

Delen:

naar boven