RaboResearch - Economisch Onderzoek

This article is also available in English

Seinen voor Nederlandse economie staan op groen

Conjunctuurbeeld

Delen:
  • De export trekt aan en het producentenvertrouwen blijft op peil ondanks internationale onzekerheden
  • De consumptie door huishoudens neemt toe en het consumentenvertrouwen stijgt
  • De arbeidsmarkt herstelt verder
Tabel 1: Kerngegevens Nederland
Tabel 1: Kerngegevens NederlandBron: CBS, Rabobank

Recente cijfers geven een positief beeld van de Nederlandse economie. Hoewel de internationale situatie onzeker blijft, is de export verder aangetrokken en zijn producenten optimistisch. Ook is de consumptie door huishoudens gestegen, het consumentenvertrouwen toegenomen en is de werkloosheid verder gedaald. 

Ondanks deze positieve cijfers voorzien wij voor de komende kwartalen gematigde economische groei. Door lagere groei in de voor Nederland belangrijke handelspartners, denken wij dat de bijdrage van de export aan de ontwikkeling van de economie relatief zwak zal zijn. Voor 2016 als geheel verwachten wij een economische groei van 1¾ procent; voor 2017 verwachten wij 1½ procent groei (tabel 1).

Export trekt aan en producentenvertrouwen blijft op peil

De export trekt verder aan. Het exportvolume van goederen (gecorrigeerd voor seizoensinvloeden) steeg in juli met 1,8 procent ten opzichte van een maand eerder. Ook op de langere termijn doet de export het goed. De groei van het driemaands gemiddelde blijft met 1,3 procent positief. En het volume van de export lag in juli 4,5 procent hoger dan in juli vorig jaar (figuur 1).

De Nederlandse exportsector lijkt dus nog goed bestand tegen de aanhoudende internationale onzekerheden. Maar omdat wij verwachten dat de groei in de voor Nederland belangrijke handelspartners afzwakt, denken wij dat groei van de uitvoer de komende tijd lager zal uitvallen.

De productie van de maakindustrie daalde in juli met 0,8 procent ten opzichte van een maand eerder. Ondanks de daling bleef het driemaands gemiddelde duidelijk positief. Vooruitkijkende indicatoren voor de productie van de maakindustrie zijn ook positief. De PMI van de maakindustrie bleef in september ruim positief en ook herstelde het producentenvertrouwen, van 1,2 in augustus naar 3,4 in september (figuur 2). Het lijkt erop dat producenten het negatieve effect van de uitslag van het Brexit-referendum op de productie vooralsnog gering achten.

Figuur 1: Export trekt verder aan
Figuur 1: Export trekt verder aanBron: CBS
Figuur 2: Producentenvertrouwen blijft op peil
Figuur 2: Producentenvertrouwen blijft op peil en in lijn met productieBron: CBS

Huishoudens geven hun extra inkomsten nu ook uit

Ook het binnenlandse beeld is positief. Het consumptievolume van huishoudens (gecorrigeerd voor seizoensinvloeden) nam in juli met 0,8 procent toe ten opzichte van de maand ervoor en het consumentenvertrouwen steeg sterk, van +2 in augustus naar +8 in september (figuur 3 en figuur 4).

Door de stevige maand-op-maand groei van de consumptie liep de groei van het driemaands gemiddelde op tot 1,1 procent. Een dergelijk hoge groei kwam sinds 2007 slechts één keer eerder voor. De lage inflatie, aantrekkende werkgelegenheid en vijf miljard euro aan lastenverlichting dit jaar geven het besteedbaar inkomen van huishoudens een stevige impuls. Het lijkt erop dat huishoudens nu besluiten deze extra inkomsten ook daadwerkelijk in te zetten voor consumptie.

Bij het consumentenvertrouwen valt onder andere de positievere kijk op het economisch klimaat op. Consumenten verwachten kennelijk niet dat de Brexit-stem direct een negatieve impact op de Nederlandse economie heeft. Verder nam de sub-indicator koopbereidheid ook toe en staat nu op zijn hoogste niveau sinds 2007. Dit ondersteunt onze verwachting dat de consumptiegroei de komende maanden verder doorzet.

Figuur 3: Consumptie ontwikkelt zich positief
Figuur 3: Consumptie ontwikkelt zich positiefBron: CBS
Figuur 4: Consumenten hebben meer vertrouwen
Figuur 4: Consumenten hebben meer vertrouwenBron: CBS

Arbeidsmarkt herstelt verder

De omstandigheden op de arbeidsmarkt verbeteren gestaag. De werkloosheid daalde van 6 procent van de beroepsbevolking in juli naar 5,8 procent in augustus, gedreven door een stevige groei van de werkgelegenheid (figuur 5). Hiermee ligt werkloosheid inmiddels 2,1 procentpunt onder de piek van februari 2014. Wij verwachten dat de arbeidsmarkt volgend jaar verder aantrekt. Tegelijkertijd zal ook het arbeidsaanbod toenemen doordat meer mensen op zoek gaan naar een baan. Hierdoor zal de daling van de werkloosheid wat afzwakken.

Figuur 5: Werkloosheid neemt af
Figuur 5: Werkloosheid neemt afBron: CBS

Het herstel op de arbeidsmarkt vindt zijn weg naar alle leeftijdssegmenten. Waar tot afgelopen voorjaar de afname van de werkloosheid vooral plaatsvond onder 25- tot 45-jarigen, profiteren sinds dit voorjaar ook 45-plussers mee. Sinds mei van dit jaar ervaren zij zelfs de hoogste werkgelegenheidsgroei. Wel is deze groep nog wel het vaakst langdurig werkloos.

Delen:

naar boven