RaboResearch - Economisch Onderzoek

This article is also available in English

Nederland: broos economisch herstel zet door

Conjunctuurbeeld

Delen:
  • BBP-groei 2014K3 bij tweede CBS-raming licht neerwaarts bijgesteld
  • Ongewijzigde groeiverwachtingen voor 2014 en 2015
  • Verdere verbetering productie maakindustrie en export verwacht
  • Consumptie van huishoudens herstelt onregelmatig
Tabel 1: Kerngegevens Nederland
Tabel 1: Kerngegevens NederlandBron: CBS, Rabobank

Het CBS heeft de groei van het Nederlandse reële Bruto Binnenlands Product (BBP) voor het derde kwartaal van 2014 licht naar beneden bijgesteld. Hierdoor groeide het BBP-volume niet met 0,2%, maar met 0,1% ten opzichte van het kwartaal ervoor. Het beeld van de Nederlandse economie en onze groeiverwachtingen blijven ongewijzigd. Voor heel 2014 gaan wij uit van ¾% BBP-groei. In 2015 zet de groei verder door als gevolg van een aantrekkende export en een toename van de private consumptie en zal de economie naar verwachting met 1½% groeien (tabel 1).

Sentiment onder producenten verbetert

De inkoopmanagersindex van de maakindustrie (PMI) daalde in december naar 53,5. In november bereikte deze index met 54,6 nog de hoogste stand in negen maanden. Zij staat al sinds medio 2013 boven de grens van 50, die grofweg het verschil aangeeft tussen groei en krimp. Het door het CBS gemeten producentenvertrouwen van de maakindustrie steeg in december naar 3,4. Hiermee werd het hoogste punt sinds het voorjaar van 2011 bereikt. Dit wijst op een positieve ontwikkeling van de productie in de maakindustrie. Door de nog zwakke binnenlandse vraag verwachten wij wel dat dit naar verhouding meer voor de exportgerichte sectoren van de Nederlandse maakindustrie zal gelden. De lichte stijging van het productievolume bleef tot en met oktober echter nog achter bij het positieve sentiment (figuur 1).

Figuur 1: Producentenvertrouwen stijgt verder
Figuur 1: Producentenvertrouwen stijgt verderBron: CBS, Rabobank

Het seizoensgecorrigeerde exportvolume nam in het derde kwartaal van 2014 met 1,2% toe ten opzichte van het tweede kwartaal. Dit was volledig toe te schrijven aan de hoge exporttoename van september. In oktober daalde het exportvolume weer licht met 0,3% ten opzichte van september. Het momentum bleef in oktober met 0,3% nog licht positief. Hoewel er neerwaartse risico’s blijven door de geopolitieke spanningen, gaan we uit van exportgroei in de komende kwartalen. Sentimentsindicatoren in de voor Nederland belangrijke handelspartners als de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk wijzen op groei van het Nederlandse exportvolume in de komende maanden (figuur 2). Daarbij krijgt de uitvoer steun in de rug van een waardedaling van de euro ten opzichte van de Amerikaanse dollar en het Britse pond (figuur 3).

Figuur 2: Positief sentiment bij handelspartners
Figuur 2: Positief sentiment bij handelspartnersBron: Macrobond
Figuur 3: Waardedaling van de euro
Figuur 3: Waardedaling van de euroBron: Macrobond

De consument gaat meer bijdragen

In het derde kwartaal van 2014 steeg de huishoudconsumptie met 0,1% kwartaal-op-kwartaal na in het tweede kwartaal nog met 0,4% te zijn gegroeid. Dit komt deels doordat de consumptiegroei in het tweede kwartaal opwaarts werd vertekend door de normalisatie van de gasconsumptie. Het momentum bleef in oktober met 0,2% zwak. Het consumptieherstel verloopt moeizaam, maar wij verwachten dat de positieve ontwikkelingen op de woningmarkt, het verdere herstel van de werkgelegenheid en een toename van de reëel beschikbare huishoudinkomens ervoor zullen zorgen dat de huishoudconsumptie in de komende kwartalen verder toe zal nemen.

Het consumentenvertrouwen verliep in de afgelopen maanden grillig. In december steeg de vertrouwensindex naar -7 nadat deze in november flink was verslechterd ten opzichte van oktober (figuur 4). Het volatiele verloop is vooral ingegeven door de deelindicator die de stemming van consumenten ten aanzien van het economische klimaat meet. De koopbereidheid bleef in december net als in de afgelopen maanden stabiel. Onderliggend gaven consumenten wel aan dat dat het een minder slechte tijd is om grote aankopen te doen. Deze deelindicator bereikte in december het hoogste punt in vijf jaar tijd. Dit is in lijn met het vertrouwen van consumenten in de koopwoningmarkt. In december bleef de Eigen Huis Marktindicator van de Vereniging Eigen Huis gelijk op de waarde van 105. Dit is het hoogste punt sinds de invoering van de indicator in 2004, en duidt op een toename van het aantal woningverkopen.

In november bleef de werkloosheid met 6,5% stabiel ten opzichte van oktober (Eurostat/ILO-definitie). In de twee maanden daarvoor bleef de werkloosheid ook stabiel omdat de stijging van de werkgelegenheid gepaard ging met een toename van de beroepsbevolking (figuur 5). Door de gunstigere economische omstandigheden gaan meer mensen op zoek naar een baan. Onder invloed van positieve arbeidsmarktindicatoren zoals een toename van het aantal vacatures en een verder herstel van de economie gaan wij wel uit van een gematigde daling van de werkloosheid in de komende kwartalen.

Figuur 4: Grillig verloop consumentenvertrouwen
Figuur 4: Grillig verloop consumentenvertrouwenBron: CBS
Figuur 5: Beroepsbevolking neemt weer toe
Figuur 5: Beroepsbevolking neemt weer toeBron: CBS
Delen:
Auteur(s)
Björn Giesbergen
RaboResearch Global Economics & Markets Rabobank KEO
06 3047 8523

naar boven