RaboResearch - Economisch Onderzoek

China: terugval groei lijkt vooralsnog beheersbaar

Economisch Kwartaalbericht

Delen:
Deze publicatie is verouderd. Bekijk de recentste editie

In het eerste kwartaal viel de economische groei terug tot 7,4% j-o-j. De verzwakking van de huizenmarkt zorgt voor onzekerheid, maar de export lijkt aan te trekken. Inkoopmanagersindices suggereren dat de terugval van de groei nu aan het afvlakken is.

Naar de overzichtspagina van het Economisch Kwartaalbericht.

In het eerste kwartaal van 2014 viel de economische groei in China volgens de officiële cijfers terug tot 7,4% j-o-j, waardoor het laagste groeitempo in achttien maanden werd bereikt. In kwartaal-op-kwartaaltermen was de terugval nog wat sterker en daalde de groei tot 1,4% (zie figuur 1). De groeivertraging was voor een belangrijk deel het resultaat van beleid. De Chinese overheid verkrapte het monetaire beleid in de loop van 2013 om de zeer hoge kredietgroei van de afgelopen jaren in te dammen. Deze groei vond vooral ook in de zogenaamde schaduwbanksector plaats. Door de verkrapping is de kredietgroei de afgelopen maanden verder blijven dalen (zie figuur 2). Verder lijkt de begin vorig jaar gestarte anti-corruptiecampagne van de nieuwe regering de (luxe) consumptie nog steeds parten te spelen.

Figuur 1: Economische groei neemt af
Figuur 1: Economische groei neemt afBron: Reuters EcoWin
Figuur 2: Kredietgroei vlakt af
Figuur 2: Kredietgroei vlakt afBron: Reuters EcoWin

Huizenmarkt is aan het verzwakken

Op dit moment zijn er vooral zorgen over de huizenmarkt. Het afgelopen decennium is de Chinese huizenvoorraad sterk uitgebreid. Ieder jaar werden meer nieuwe huizen opgeleverd en in 2013 droeg de versnelling van het totale bouwvolume naar schatting ongeveer 1 procentpunt bij aan de economische groei. Doordat er de afgelopen jaren zo veel is gebouwd en er wordt verwacht dat het urbanisatietempo geleidelijk zal afvlakken, neemt de vrees voor overaanbod toe. Recente data laten zien dat de huizenmarkt inmiddels al aan het verzwakken is. In een toenemend aantal grote steden dalen volgens officiële data de huizenprijzen of blijven zij gelijk. In de eerste maanden van het jaar vielen de verkopen van huizen met 8,6% j-o-j terug. Vooral in sommige provinciesteden nemen de voorraden sterk toe. De overheid kan de terugval van de huizenmarkt echter wel dempen met overheidsprogramma’s voor de bouw van huizen voor lagere inkomens en een aantal gerichte stimuleringsmaatregelen. Beide zijn inmiddels geïntroduceerd. Ook staat het financiële systeem nog sterk onder controle van de overheid, waardoor de kans zeer klein is dat faillissementen in de bouwsector leiden tot het vastlopen van het kredietsysteem. Niettemin lijkt het onwaarschijnlijk dat huizenbouw in de komende jaren net zo’n belangrijke bron van groei kan zijn als de afgelopen jaren (huizenbouw was direct verantwoordelijk was voor bijna 10% van het BBP in 2013). In het eerste kwartaal van dit jaar nam het aantal huizen dat in aanbouw werd genomen al sterk af. Dit kan een probleem worden voor lokale overheden, aangezien deze een substantieel deel van hun inkomsten uit land- en huizenverkoop halen.

Renminbi deprecieert, export minder zwak dan data suggereren

Aan het externe front is de ontwikkeling van de wisselkoers sinds begin dit jaar opvallend. Na een vrijwel onafgebroken appreciatie ten opzichte van de Amerikaanse dollar gedurende de afgelopen jaren, begon de Chinese munt vanaf medio februari te depreciëren (zie figuur 3). Aangezien de centrale bank buitenlandse reserves bleef aankopen, was de depreciatie het resultaat van overheidsbeleid. De overheid lijkt zo partijen die speculeren op voortgaande appreciatie van de renminbi te willen ontmoedigen. Dergelijke kapitaalinstromen drijven namelijk de kredietgroei op en zorgen voor opwaartse druk op de munt, terwijl het overschot op de lopende rekening van de handelsbalans de afgelopen jaren al sterk is teruggelopen. Op het eerste gezicht suggereren de handelsdata voor de laatste maanden dat deze laatste trend zich heeft doorgezet. Zo daalde de nominale uitvoer in februari en maart volgens de officiële exportdata zelfs met respectievelijk 18,1% en 6,6% j-o-j. Doordat de nominale import in februari sterk groeide, had China die maand een handelstekort, zoals de afgelopen jaren wel vaker het geval was in februari of maart. Mede door een sterke daling van de import in maart, kreeg het land na februari weer een handelsoverschot. De export deed het de afgelopen maanden echter minder slecht dan de data suggereren. Allereerst vertekende het Chinese Nieuwjaar de cijfers. Verder was er begin 2013 sprake van een sterke over-rapportage van de exporten naar Hong Kong. Door exporten niet tegen de daadwerkelijke maar tegen een hogere prijs te factureren of facturen te versturen voor niet-bestaande exporten omzeilden partijen de Chinese kapitaalcontroles en speculeerden zij op een verdere appreciatie van de Chinese munt. Aangezien dergelijke speculatieve instromen dit jaar sterk opdroogden door de plotselinge depreciatie van de renminbi, leek de export begin dit jaar zwakker te zijn dan daadwerkelijk het geval was. De export lijkt inmiddels aan te trekken, aangezien exportorders volgens de laatste inkoopmanagersindices voor de maakindustrie sterk toenemen.

Figuur 3: Depreciatie
Figuur 3: DepreciatieBron: Reuters EcoWin
Figuur 4: Inkoopmanagers positiever over toekomst
Figuur 4: Inkoopmanagers positiever over toekomstBron: Reuters EcoWin, HSBC/Markit

Harde landing lijkt nu niet waarschijnlijk, wel een geleidelijke daling van groei

Vooralsnog lijken de gevolgen van de terugval van de groei mee te vallen. De arbeidsmarkt is nog steeds erg krap. Zo is het aantal vacatures erg hoog ten opzichte van het aantal werkzoekenden en stijgen de lonen van arbeidsmigranten nog steeds hard. Aangezien de overheid vooral beducht is voor sociale onrust, maakt de relatief krappe arbeidsmarkt het voor de overheid gemakkelijker de graduele terugval van de groei te accepteren. Verder lijkt het economische tij al weer wat te keren. Volgens de inkoopmanagersindex van HSBC/Markit en de officiële inkoopmanagersindex verbeterde het economische sentiment in mei (zie figuur 4). Inkoopmanagers werden vooral positiever over nieuwe exportorders en ook lijkt de daling van de productie af te vlakken. Het lijkt er op dat de mini-stimulusmaatregelen die de overheid begin dit jaar nam, zoals extra investeringen in huisvesting voor lagere inkomens en het naar voren halen van investeringen in infrastructuur, en het geleidelijke herstel in de Westerse wereld de terugval van de economische groei zullen dempen. Een harde landing lijkt daarom nu onwaarschijnlijk. Toch verwachten wij dat de groei de komende jaren met ongeveer een half procentpunt per jaar zal afvlakken nu de partij de Chinese economie geleidelijk hervormt en de economische groei minder dan in de voorgaande jaren wordt gedreven door krediet- en investeringsgroei en huizenbouw. 

Colofon

Het Economisch Kwartaalbericht is een uitgave van het Directoraat Kennis en Economisch Onderzoek van Rabobank Nederland en kwam mede tot stand in samenwerking met Financial Markets Research van Rabobank International.

De in deze publicatie gepresenteerde visie is mede gebaseerd op gegevens uit door ons betrouwbaar geachte bronnen, waaronder Reuters EcoWin. Deze bronnen zijn op zorgvuldige wijze in onze analyses verwerkt. De economische groeivoorspellingen zijn gegenereerd met behulp van het werelddekkende econometrische structuurmodel NiGEM.

Overname van de inhoud met bronvermelding is toegestaan. Het Directoraat aanvaardt echter geen enkele aansprakelijkheid voor het geval dat de in deze publicatie neergelegde gegevens of prognoses onjuistheden bevatten.

Gebruikte afkortingen bronnen: CBS: Centraal Bureau voor de Statistiek, EIU: Economist Intelligence Unit, NIESR: National Institute of Economic Social Research, ONS: Office of National Statistics, OECD: Organisation for Economic Co-operation and Development.

Gebruikte afkortingen landen: SE: Zweden, GB: Verenigd Koninkrijk, CZ: Tsjechië, IE: Ierland, CH: Zwitserland, US: Verenigde Staten, HU: Hongarije, DE: Duitsland, IT: Italië, NL: Nederland, MX: Mexico, ES: Spanje, PL: Polen, AT: Oostenrijk, IN: India, FR: Frankrijk, GR: Griekenland, TR: Turkije, ID: Indonesië, JP: Japan, BR: Brazilië, RU: Rusland, CN: China, ZA: Zuid-Afrika, AU: Australië, BE: België, NZ: Nieuw-Zeeland, CA: Canada, NO: Noorwegen, FI: Finland, DK: Denemarken, KR: Zuid-Korea, TW: Taiwan, UA: Oekraïne.

Gebruikte afkortingen valuta: try: Nieuwe Turkse lira, brl: Braziliaanse real, thb: Thaise bath, rub: Russische roebel, huf : Hongaarse forint, zar: Zuid-Afrikaanse rand, gbp: Britse pond, eur: Euro, USD: Amerikaanse dollar.

Deze informatie kunt u ontvangen door een mail te sturen naar economie@rn.rabobank.nl onder vermelding van ‘KEO Kennismail’. Hierdoor wordt u op de verzendlijst geplaatst van de gratis digitale nieuwsbrief van Kennis en Economisch Onderzoek die tenminste eens per maand uitkomt. In deze nieuwsbrief zijn links te vinden naar het Economisch Kwartaalbericht, maar ook naar alle andere publicaties van onze medewerkers.

Voor overige informatie kunt u bellen met Kennis en Economisch Onderzoek via tel. 030 - 2162666. U kunt ons ook bereiken op het volgende e-mailadres: economie@rn.rabobank.nl

Eindredactie: Tim Legierse, hoofd Nationaal Onderzoek

Redactie: Enrico Versteegh

Productiecoördinatie: Christel Frentz

Graphics: Selma Heijnekamp

Delen:
Auteur(s)

naar boven