RaboResearch - Economisch Onderzoek

Gunstige tekenen voor Nederlandse particuliere consumptie

Economisch commentaar

Delen:

Steeds meer factoren wijzen op een herstel van de Nederlandse particuliere consumptie: het consumentenvertrouwen ligt boven het langjarige gemiddelde, de werkloosheid is licht gedaald en op de woningmarkt heeft zich een duidelijk herstel ingezet.

Consumentenvertrouwen sterk verbeterd

Het consumentenvertrouwen kwam in juli, net als in de voorgaande twee maanden, uit op -2 (figuur 1). Hiermee ligt het consumentenvertrouwen boven het langjarige gemiddelde van -7,3. De vertrouwensindex is sinds medio 2013 fors toegenomen, vooral dankzij een verbeterde stemming over het algehele economische klimaat. Maar ook de deelindicator ‘gunstige tijd voor grote aankopen’ nam in recente maanden toe. Deze indicator kwam in juli uit op -9, terwijl deze in januari nog -17 bedroeg.

Figuur 1: Consumentenvertrouwen sterk verbeterd
Figuur 1: Consumentenvertrouwen sterk verbeterdBron: CBS

De verbetering van het consumentenvertrouwen wordt gevoed door een stroom aan positief binnenlands nieuws. De werkloosheid kwam in juni uit op 6,8%, ten opzichte van 7% in mei en 7,2% in april (Eurostat/ILO definitie). Per saldo nam de werkgelegenheid in het tweede kwartaal toe, terwijl er in het eerste kwartaal nog sprake was van krimp. Op de woningmarkt neemt het aantal woningverkopen sinds medio vorig jaar toe en stijgen de huizenprijzen. Daar komt aan positief nieuws bij dat de overheidsfinanciën sterk zijn verbeterd, waardoor er voor volgend jaar waarschijnlijk geen aanvullende bezuinigingen nodig zijn.

Herstel duurzame consumptie

In mei nam de huishoudconsumptie met 0,2% m-o-m toe, na een toename van 0,7% in april. Daardoor is een groei van het particuliere consumptievolume in het tweede kwartaal waarschijnlijk. Dat is voor een deel te danken aan het wegvallen van het neerwaartse effect van het lage gasverbruik door het warme eerste kwartaal. Positief is de groei van de duurzame consumptie op jaarbasis sinds november vorig jaar, welke tegen het einde van 2013 vooral werd gedreven door het hoge aantal autoverkopen en dit jaar door overige categorieën van duurzame consumptie, zoals textiel en huishoudelijke artikelen en apparaten. Door het voorzichtige consumptieherstel groeit het omzetvolume van de detailhandel sinds januari dit jaar onafgebroken, afgezien van de maand maart.

In onze meest recente raming voor de Nederlandse economie zijn wij uitgegaan van een krimp van de consumptieve bestedingen van ½% ten opzichte van vorig jaar. Door het aantrekken van de duurzame consumptie zal de particuliere consumptie wellicht wat sneller herstellen dan wij nu verwachten.

Export laat het nog afweten

Waar de binnenlandse dynamiek aantrekt, lieten de export en de maakindustrie het in de afgelopen maanden afweten. Het uitvoervolume van goederen nam in mei met 1,4% af, na in april met 1,2% te zijn gedaald (eigen seizoenscorrectie) (figuur 2). Het momentum van de uitvoer kwam in mei uit op -1,4%. Dit wijst erop dat de export krimpt in het tweede kwartaal.

Figuur 2: Uitvoer daalt
Figuur 2: Uitvoer daaltBron: CBS, Rabobank
Figuur 3: Momentum maakindustrie nog zwak
Figuur 3: Momentum maakindustrie nog zwakBron: CBS

Het lagere uitvoervolume heeft zijn weerslag op de maakindustrie, waar de productie in mei met 1,9% daalde na een groei van 2,4% in april (figuur 3). Het momentum was in mei met -2,9% het zwakst sinds het voorjaar ten 2009, toen de Nederlandse economie in een diepe recessie terecht kwam. Wel wijzen sentimentsindicatoren in voor Nederland belangrijke handelspartners als Duitsland, de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk op een productiegroei in de komende maanden. Hierdoor zullen ook de Nederlandse uitvoer en maakindustrie in de loop van dit jaar naar verwachting weer aantrekken. Zodoende beschouwen wij het zwakke momentum van de maakindustrie als een tijdelijk terugval.

Waar de exportgroei tegenvalt, herstelt de particuliere consumptie zich juist voorzichtig. Ontwikkelingen in de duurzame consumptie wijzen op een verder herstel van de consumptie dit jaar. Hierdoor zal de groei van de Nederlandse economie niet alleen aantrekken, maar zal de economie ook minder afhankelijk worden van het buitenland.

Delen:
Auteur(s)

naar boven