RaboResearch - Economisch Onderzoek

Nederlandse economie groeit met 0,5% in tweede kwartaal

Economisch commentaar

Delen:

Het Nederlandse BBP-volume is in het tweede kwartaal van 2014 met 0,5% gegroeid ten opzichte van het kwartaal ervoor. Deze groei komt vooral door tijdelijke factoren en is in lijn met onze verwachtingen. Voor de rest van het jaar verwachten wij een gematigde groei van het BBP, waardoor we voor heel 2014 uitkomen op een groei van ½%. Wel vormen de onzekere geopolitieke ontwikkelingen een neerwaarts risico voor het economisch herstel in de rest van het jaar.

Economische groei tweede kwartaal vooral door tijdelijke factoren

De BBP-groei van 0,5% in het tweede kwartaal van dit jaar wordt voornamelijk verklaard door tijdelijke factoren. Vanuit de bestedingskant droegen de hogere export en particuliere consumptie en de lagere import positief bij aan de groei (figuur 1). Dat de export en particuliere consumptie stegen had vooral te maken met een normalisatie van de gasproductie. In het eerste kwartaal van dit jaar was de consumptie en de uitvoer van aardgas laag door het relatief warme weer in Europa. De normalisatie van de gasproductie in de afgelopen maanden leidde daarom tot een kwartaal-op-kwartaal (k-o-k) groei van de consumptie en de export in het tweede kwartaal. In dit licht bezien was de ontwikkeling van de consumptie en de export in dit kwartaal onderliggend beduidend minder positief dan de groeicijfers doen vermoeden.

Figuur 1: Ontwikkeling bestedingen
Figuur 1: Ontwikkeling bestedingenBron: CBS

In de afgelopen kwartalen hebben relatief hoge groei- en krimpcijfers elkaar afgewisseld. Als we door die dynamiek heenkijken is in het afgelopen jaar sprake geweest van gematigde economische groei. De gemiddelde k-o-k groei van het BBP-volume was in de afgelopen vier kwartalen 0,2%. Die groei werd vrijwel geheel veroorzaakt door de stijgende export, gedreven door een aantrekkende wereldhandel. Verder lieten de private investeringen over de laatste vier kwartalen k-o-k ook gemiddeld een lichte stijging zien, terwijl de consumptie van zowel huishoudens als de overheid gelijk is gebleven. 

Kleinere daling werkgelegenheid

In het tweede kwartaal kromp het aantal banen van werknemers seizoensgecorrigeerd licht met 0,1% k-o-k. De krimp kan grotendeels worden verklaard door het verminderde aantal banen in de publieke sector (figuur 2). De dalende werkgelegenheid in de publieke sector is vooral het gevolg van de bezuinigingen in de zorg, wat heeft geleid tot een groot aantal ontslagen in die sector. In de private sector zijn de ontwikkelingen wat positiever. Zonder de publieke sector neemt het aantal banen van werknemers in het tweede kwartaal van dit jaar k-o-k zelfs al toe. Dit past goed in ons beeld van een voorzichtig herstel op de private arbeidsmarkt. Het aantal uitzenduren en het aantal vacatures, beide goede indicatoren voor toekomstige arbeidsmarktontwikkelingen, stijgen al vier kwartalen op rij. Dit duidt op een stijgende werkgelegenheid in de private sector in de rest van het jaar. Toch zal de totale werkgelegenheid in heel 2014 nog dalen. Het arbeidsmarktherstel in de private sector is namelijk nog betrekkelijk zwak, vooral omdat de private werkgelegenheid pas echt kan aantrekken bij een sterk economisch herstel en een stijgende arbeidsproductiviteit (zie ook Beperkte banengroei in 2015). Daarnaast zullen de ontslagen in de publieke sector ook in de rest van het jaar een negatieve invloed hebben op de werkgelegenheid.

Figuur 2: Banenontwikkeling per sector
Figuur 2: Banenontwikkeling per sectorBron: CBS

Stijgende geopolitieke spanningen neerwaarts risico Nederlandse economie

Voor de rest van het jaar verwachten wij een matige groei van de Nederlandse economie. Dit zal vooral worden gedreven door de export. De oplopende geopolitieke spanningen vormen echter een gevaar voor het economisch herstel. De effecten van het huidige conflict in Oost-Oekraïne en de resulterende wederzijdse handelssancties tussen Rusland en onder meer Europa zijn vooralsnog van beperkte invloed op de totale Nederlandse economie. Toch kan de onzekerheid die met de huidige situatie gepaard gaat, leiden tot een dalend vertrouwen van zowel consumenten als bedrijven, zeker als het conflict escaleert. Dit kan leiden tot lagere investeringsgroei en kan het prille herstel van de consumptieve bestedingen weer de kop indrukken. Verdere handelssancties kunnen bovendien leiden tot een lagere export en BBP-groei in Nederland. Dit wordt dan niet alleen veroorzaakt door een dalende uitvoer naar Rusland, maar ook door de negatieve economische effecten van een handelsconflict voor de rest van Europa.

Delen:
Auteur(s)
Martijn Badir
RaboResearch Nederland Rabobank KEO
030 - 21 62666

naar boven