RaboResearch - Economisch Onderzoek

Lichtpuntjes voor de Nederlandse economie schijnen nog zwak

Economisch commentaar

Delen:

Sentimentindicatoren voor Nederland en belangrijke handelspartners zijn in de afgelopen maanden verbeterd. Het einde van de recessie in het eurogebied en hogere groei in de VS en het VK suggereren dat de Nederlandse economie middels hogere exportgroei de recessie achter zich kan laten. De eerste realisatiecijfers over productie en export laten echter zien dat het derde kwartaal geen sterke start kende.

Het exportvolume van goederen daalde gecorrigeerd voor seizoenseffecten in juni en juli met 1,2% en 1,7% m-o-m. Door de sterke groei in mei is het momentum, gemeten door de groei van het drie-maands gemiddelde ten opzichte van de voorgaande drie maanden, wel toegenomen tot 1,1% (figuur 1). Dit is in historisch perspectief echter geen sterk momentum. En door de krimp in juni en juli is een slechte uitgangspositie ontstaan voor het derde kwartaal als geheel. Zelfs als in augustus en september de daling in het uitvoervolume weer wordt teruggewonnen zal de groei voor het derde kwartaal als geheel zeer beperkt zijn. Natuurlijk kan de groei nog sterker zijn dan dat. Maar de kans op een significante ver­snelling van de exportgroei is met de cijfers van vandaag kleiner geworden. De vooruitzichten voor de rest van het jaar zijn wel goed. Sentimentindicatoren voor onze belangrijkste handelspartners zijn in de afgelopen maanden flink verbeterd (figuur 2). Op basis daarvan verwachten wij dat het exportvolume richting het einde van het jaar zal toenemen. Overigens was het momentum van de import in juli zwakker dan dat van de export. Voor het derde kwartaal zal daardoor ook met zwakke exportgroei waarschijnlijk weer een positieve bijdrage van de netto-export aan de ontwikkeling van het BBP gerealiseerd worden. 

Figuur 1: Export blijft zwak maar import ook
Figuur 1: Export blijft zwak maar import ookBron: CBS, Rabobank
Figuur 2: Beter sentiment belangrijke handelspartners
Figuur 2: Beter sentiment belangrijke handelspartnersBron: Reuters EcoWin

De productie in de maakindustrie nam in juli met 0,8% m-o-m toe na 0,3% groei in juni en het momentum was licht positief (figuur 3). Als de productie op dit niveau stand weet te houden in augustus en september komt de groei in het derde kwartaal als geheel uit op een niveau dat sinds het eerste kwartaal van 2011 niet meer is behaald. De inkoopmanagersindex (PMI) voor de maakindustrie nam in augustus zeer sterk toe, tot 53,5. Dat is ruim boven waarde van 50 die theoretisch de grens tussen krimp en groei weergeeft. Ook het door het CBS gemeten producentenvertrouwen in de maakindustrie is gestegen. Dit heeft samen met een verbetering van het consumentenvertrouwen de bredere Economische Sentiment Indicator (ESI) die door de Europese Commissie wordt gepubliceerd omhoog getrokken (figuur 4). Deze ESI en alle onderdelen ervan blijven echter wel nog op zeer lage niveaus en wijzen nog niet op een terugkeer van groei voor de economie als geheel.

Hoewel de productie van de maakindustrie in het derde kwartaal waarschijnlijk zal groeien, geldt dat niet voor de industriële productie als geheel. Daarin zijn naast de maakindustrie ook de delfstoffenwinning en de nutsbedrijven opgenomen. Door het koude eerste kwartaal lag de energieproductie op een zeer hoog niveau. De terugval daarvan in het tweede kwartaal werd enigszins gedempt omdat het ook toen de temperatuur nog beneden het langjarig gemiddelde lag. Bijgevolg zal door verdere normalisatie van de energieproductie de totale industriële productie in het derde kwartaal nogmaals krimpen en zal de industrie als geheel aftrekken van het BBP, ondanks de positieve ontwikkelingen in de maakindustrie. De economische uitkomst voor het derde kwartaal zal dan ook negatiever zijn dan de onderliggende ontwikkeling. 

Figuur 3: Maakindustrie groeit voorzichtig
Figuur 3: Maakindustrie groeit voorzichtigBron: CBS
Figuur 4: Nederlands sentiment iets minder slecht
Figuur 4: Nederlands economisch sentiment iets minder slechtBron: Reuters EcoWin

De beschikbare informatie voor de economische ontwikkeling in het derde kwartaal is in lijn met onze verwachting voor een verdere krimp van de economische activiteit. De positieve ontwikkelingen op basis van hogere economische groei in belangrijke handelspartners zullen waarschijnlijk pas in het laatste kwartaal van het jaar zichtbaar worden, waardoor dan ook Nederland de recessie achter zich kan laten.

Delen:
Auteur(s)

naar boven